10 geboden

Vanaf september 2018 tot mei 2020 hebben we in De Bleek gepraat en nagedacht over de 10 geboden. De vraag was: Wat voor betekenis kunnen zulke oude regels nu nog hebben? Wat kunnen wij er hier en u nog mee? Zijn ze nog geldig? Kunnen ze ons leven verrijken? Hoe moet je ze uitleggen?

Elfde gebod
Op zondag 10 mei hebben we de serie afgesloten met een viering over het ‘elfde’ gebod. Want de 10 geboden staan in het teken van vrijheid. Wat hebben wij in deze tijd nodig om vrij te zijn, te blijven en anderen vrij te maken?

Enkele Bleekers deelden hun ideeën en zo werden de volgende ‘elfde geboden’ ingestuurd:

  • vergeet niet de goede en mooie momenten bewust te beleven
  • deel je kwetsbaarheid
  • leef bewust, denk na: wat wil ik, wat wil ik niet, kijk achterom en kijk naar voren en zoek de balans en zoek tussen alle onmogelijkheden de mogelijkheden
  • je zult genieten
  • blijf vragen stellen
  • blijf wonderen zien
  • heb respect voor de ander, die anders is dan jij
  • zorg dat er naast alle ernst ook humor is
  • doe af en toe een stap terug – dat kan een grote stap vooruit betekenen
  • eer je kinderen
  • bescherm onze planeet

10 vrijheden
Het is belangrijk om in onze tijd na te denken over hoe wij die vrijheid die God ons schenkt kunnen leven, kunnen ervaren, kunnen uitdelen. Want een belangrijke ontdekking in deze tijd van bezig zijn met de 10 geboden was, dat de tien geboden niet bedoeld zijn als wetten, voorschriften. Het ‘Gij zult niet’- zet ons op het verkeerde been, want wij lezen dat als gebiedende wijs. Maar in de bijbelse taal, in het hebreeuws, is het toekomstige tijd. Dat heeft alles te maken met het begin van die geboden: de eerste regel, de opmaat die al die geboden kleurt en richting geeft: Ik ben de Heer uw God die u uit Egypte, uit de slavernij heeft bevrijd. Deze tien woorden willen het volk aanmoedigen om als vrije mensen te leven: nu wij, als wij bevrijd zijn, zullen wij ….

Het ‘gij zult niet’ … dat heeft doordat het klinkt als gebiedende wijs, heel veel kwaad gedaan heeft, het heeft het idee gegeven dat je van God vooral van alles niet mag, dat het geloof allerlei beperkingen oplegt en dat kerk betekent: een opgeheven vingertje. Daarbij hebben we bij de 10 geboden in de afgelopen tijd ontdekt dat de wereld waarin ze ontstonden zo anders was dan de onze, dat die geboden helemaal niet meer 1 op 1 op onze wereld toe te passen zijn – ze worden dan zelfs gevaarlijk. Daarmee zijn de tien geboden vaak heel erg verkeerd begrepen en hebben zij juist veroorzaakt wat zij niet bedoelden: zij hebben mensen niet bevrijd, maar juist geknecht.

We hebben in de afgelopen tijd verschillende hertalingen van de 10 geboden gelezen, waaronder een variant waarvan de schrijver onbekend is, waarin de bedoeling – vrij maken – centraal staat. De schrijver heeft nagedacht hoe we vrij kunnen zijn én elkaar vrij kunnen maken in deze tijd:

De 10 leefregels als regels om vrij te zijn en te blijven: 10 vrijheden

De weg van het gebod is de weg die je vrij maakt:

vrij van andere goden en machten: je hoeft ze niet te dienen
vrij om God niet vast te leggen in denkbeelden van dogma en onwrikbare stelligheden
vrij om de naam van God aan te roepen als een bevrijdende kracht
vrij om tijd vrij te maken, voor jezelf, voor elkaar, voor de Eeuwige
vrij om te leren
van de generatie die ons voorgaat, aan de kinderen, de mensen van morgen

 

vrij om wel kwaad te worden, maar nooit langer dan tot de zon ondergaat,
zodat er in je hart geen ruimte komt voor wrok, haat en bitterheid
vrij om trouw te zijn aan de ander en ook aan jezelf
vrij om rechtvaardig en zorgvuldig om te gaan
met wat jou aan bezit is geschonken
vrij om eerlijk en vol vreugde te zeggen: ik weet iets goeds van hem, over haar
vrij van begeerte
om blij te zijn voor een ander en om blij te zijn met wat je zelf hebt.

 

Leef als bevrijde mensen!